Geschiedenis

De rol van de zieners in de geschiedenis

Op de eerste pagina van mijn website had ik het al kort over Kuhn en zijn paradigma. Hij wordt gezien als een ziener in de beste zin van het woord, maar we mogen niet vergeten dat dit alleen wetenschapsfilosofie is. Kijken we wat verder, dan zien we veel grotere mannen die een grote rol gespeeld hebben door de waarheid aan de kaak te stellen. Zoals Da Vinci, maar ook Machiavelli. Beide mannen hebben een enorme rol gespeeld in de geschiedenis, maar wat belangrijker is, is dat beide mannen niet geloofden in de waarheid die op dat moment gold.

 

Da Vinci

In de tijd van Da Vinci was de kerk de waarheid. Het Italiƫ waarin hij opgroeide, was het meest vrome land in Europa en de aanwezigheid van de paus was dagelijks goed merkbaar. Een waarheid die vast stond in die tijd, was dat de mens niet kon vliegen. Dat was voorbehouden aan de dieren en was bepaald door god. Da Vinci keek naar de dieren en stelde de waarheid op de proef door verschillende tekeningen en berekeningen te maken.

cbdolieHelaas hield het daar redelijk snel mee op. Da Vinci vond het geweldig om aan nieuwe projecten te beginnen, maar meer dan negentig procent van zijn werk kwam nooit af. Proberen te vliegen heeft hij nooit gedaan, helaas. Tegenwoordig zijn er overigens steeds meer mensen die het idee hebben dat Da Vinci zijn werken niet afmaakte omdat hij wist dat de waarheid er nog niet klaar voor was. Zo ontwierp hij de tank, maar zag hij dat dit nog niet geschikt was voor de wereld waarin hij leefde.

 

Machiavelli

Machiavelli is geen naam die je zomaar ergens moet laten vallen, maar in dit opzicht moet hij zeker genoemd worden. Ook hij groeide op in Italiƫ en hij keek naar het staatsbestel en zag dat het niet goed was. Machiavelli ging vervolgens aan het werk en zette in verschillende werken een nieuw systeem op, waarbij de vorst (Il Principe) zou zorgen voor de onderdanen en de onderdanen daarom trouw zouden zijn aan de vorst. Op het moment dat de onderdanen het niet meer eens waren met de vorst, dan zouden zij deze kunnen verwerpen en een nieuwe aan kunnen stellen.

Op zich is dat niet heel revolutionair wanneer we erop terugkijken. Maar in die tijd was het een rel. Machiavelli ontwierp een systeem waarin tirannen geen plaats hadden, terwijl dat precies was hoe de meeste landen bestuurd werden.

 

Zieners in hun eigen tijd

Ik zou er een boek over kunnen schrijven. Door de tijd heen zijn er veel zieners geweest die inzagen dat de waarheid in hun leven niet bestand was en de toekomst niet zou halen. Zij dachten verder en gingen aan de slag om zo nieuwe waarheden op te zetten. In bijna alle gevallen hebben zij dit zelf overigens niet meer meegekregen, het duurt namelijk lang voordat een paradigma aangepast kan worden en de grote denkers hebben dit dus niet meer gezien.